Odstąpienie od umowy kupna samochodu

Odstąpienie od umowy kupna samochodu to ratunek dla nabywcy, który zakupił auto z wadą fizyczną czy prawną uniemożliwiającą lub utrudniającą korzystanie z pojazdu. Niestety zdarza się, że sprzedawca nie informuje kupującego o rzeczywistym stanie samochodu. Zwrot auta po zakupie jest możliwy, jeśli nabywca samochodu udowodni niezgodność towaru z umową. Jak wygląda procedura? Sprawdzamy.

Zakup samochodu na rynku wtórnym bywa ryzykowną transakcją. Choć sprzedający ma obowiązek poinformować nabywcę o wszelkich wadach i usterkach pojazdu, niekiedy zataja istotne informacje. Jeśli już po zakupie nowy właściciel pojazdu dowie się o nieprawidłowościach, które istniały w momencie podpisywania umowy kupna samochodu, może od niej odstąpić. W tym celu powinien powołać się na zapisy Ustawy z dnia 30 maja 2014 roku o prawach konsumenta.

Czy można odstąpić od umowy kupna samochodu?

Polskie prawo przewiduje możliwość odstąpienia od umowy kupna samochodu pod pewnymi warunkami. Zadaniem nabywcy jest udowodnienie, że sprzedający nie poinformował o rzeczywistym stanie samochodu. Jeśli pojazd ma wadę prawną lub fizyczną, nowy właściciel może żądać anulowania zawartej umowy. Kupujący może dochodzić swoich praw, gdy stwierdzi, że towar jest niezgodny z umową.

Ważne! Obowiązkiem sprzedającego samochód jest przekazanie kupującemu wszystkich istotnych informacji na temat stanu technicznego pojazdu oraz stanu prawnego. Sprzedawca odpowiada przed kupującym za tzw. niezgodność towaru z umową.

Odstąpienie od umowy kupna samochodu jest możliwe, jeśli sprzedawca informował o pełnej sprawności auta, a nie jest to zgodne ze stanem faktycznym. Chodzi więc o sytuacje, w których poprzedni właściciel działał świadomie, zatajając wady auta.

Niezgodność towaru z umową jest tym samym co wcześniej funkcjonujące pojęcie wady prawnej lub fizycznej towaru (dochodzenie praw z tytułu rękojmi). Zmiany w terminologii wprowadziła Ustawa o zmianie Ustawy o prawach konsumenta, Ustawy Kodeks cywilny oraz Ustawy Prawo prywatne międzynarodowe z 4 listopada 2022 roku.

Niezgodność towaru z umową – kiedy możemy o niej mówić?

We wspomnianej Ustawie znajdziemy zapis wyjaśniający, kiedy można mówić o niezgodności towaru z umową:

Towar jest zgodny z umową, jeżeli zgodne z umową pozostają w szczególności jego: 1. opis, rodzaj, ilość, jakość, kompletność i funkcjonalność, 2. przydatność do szczególnego celu, do którego jest potrzebny konsumentowi, o którym konsument powiadomił przedsiębiorcę najpóźniej w chwili zawarcia umowy i który przedsiębiorca zaakceptował. Ponadto towar, aby został uznany za zgodny z umową, musi: 1. nadawać się do celów, do których zazwyczaj używa się towaru tego rodzaju, z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa, norm technicznych lub dobrych praktyk; 2. występować w takiej ilości i mieć takie cechy, w tym trwałość i bezpieczeństwo, jakie są typowe dla towaru tego rodzaju i których konsument może rozsądnie oczekiwać, biorąc pod uwagę charakter towaru oraz publiczne zapewnienie złożone przez przedsiębiorcę.

art. 43b Ustawa o prawach konsumenta

Kiedy umowa kupna-sprzedaży samochodu będzie mogła być wypowiedziana? Oto najczęstsze przyczyny odstępowania od umowy kupna samochodu:

• pojazd nie ma właściwości, które powinien mieć, aby można z niego korzystać zgodnie z przeznaczeniem,
• auto nie ma właściwości, o których sprzedawca zapewniał,
• samochód sprzedano jako niekompletny,
• pojazd nie może być wykorzystywany (nie nadaje się) do celu, do jakiego został przeznaczony.

Ważne! Aby odstąpienie od umowy kupna samochodu było możliwe, brak zgodności towaru z umową musi być znaczący. W przypadku mało istotnej niezgodności, nabywca nie może odstąpić od umowy.

Na jakich warunkach można odstąpić od umowy kupna samochodu?

Jak i kiedy można skutecznie odstąpić od umowy kupna samochodu? Przede wszystkim należy pamiętać, że niezgodność towaru z umową musi być znacząca. Ponadto jest to rozwiązanie ostateczne, w pierwszej kolejności nabywca powinien zażądać usunięcia wady lub wymiany towaru. Dopiero w sytuacji, gdy nie jest to możliwe, ma prawo zażądać obniżenia ceny lub anulować umowę kupna (złożyć oświadczenie o obniżeniu ceny lub odstąpieniu od umowy).

Taka hierarchia rozwiązań została wprowadzona wraz ze wspomnianą nowelizacją Ustawy o prawach konsumenta. Oznacza to, że kupujący powinien zgłosić wadę sprzedającemu, a ten ma prawo do naprawy lub wymiany pojazdu, przed ostatecznym krokiem jakim jest odstąpienie od umowy.

W Ustawie zapisano wszystkie warunki, jakie muszą być spełnione, by odstąpienie od umowy było możliwe:

1. Przedsiębiorca odmówił doprowadzenia towaru do stanu zgodnego z umową.
2. Sprzedający nie doprowadził towaru do stanu zgodności z umową.
3. Towar nadal jest niezgodny z umową, choć sprzedający podjął odpowiednie działania naprawcze.
4. Brak zgodności towaru z umową jest tak poważny, że uzasadnia żądanie obniżenia ceny lub odstąpienia od umowy.
5. Okoliczności lub sam przedsiębiorca wskazują, że towar nie zostanie przywrócony do stanu zgodności z umową w rozsądnym czasie lub bez nadmiernych niedogodności.

W powyższych przypadkach nabywca może rozważyć odstąpienie od umowy zakupu samochodu.

Jak przygotować odstąpienie od umowy kupna auta?

Odstąpienie od umowy kupna-sprzedaży samochodu należy przygotować w formie pisemnej. Ponieważ nie ma urzędowego wzoru oświadczenia o odstąpieniu od umowy kupna samochodu, nabywca może taki dokument sporządzić samodzielnie. Musi jedynie pamiętać, aby zawierało ono kilka niezbędnych elementów.

Odstąpienie od umowy kupna-sprzedaży samochodu powinno w treści zawierać:

• dane sprzedawcy i nabywcy,
• opis przedmiotu transakcji – marka samochodu, numer VIN, a także numer rejestracyjny,
• uzasadnienie wniosku o odstąpienie od umowy kupna samochodu – wskazanie wady prawnej lub fizycznej będącej podstawą do anulowania umowy,
• sprecyzowany rodzaj roszczenia – w tym przypadku odstąpienie od umowy.

Pamiętaj! Nie możesz odstąpić od umowy bez podawania przyczyny! Wyjątkiem jest umowa zawierana na odległość, np. przez telefon lub poza lokalem przedsiębiorstwa (nabywca ma 14 dni na odstąpienie od takiej umowy bez podania przyczyny).

Wraz z przygotowanym pismem należy przedstawić:

• dowód rejestracyjny,
• umowę kupna-sprzedaży,
• dowody na wystąpienie wady fizycznej lub prawnej pojazdu (faktury za naprawy, sprawozdanie z badania technicznego itp.).

Oświadczenie należy dostarczyć sprzedawcy, np. za pośrednictwem poczty za potwierdzeniem odbioru (najlepiej listem poleconym).

Odstąpienie od umowy kupna samochodu – ile dni ma kupujący?

Jeśli nabywca odkryje wady fizyczne pojazdu lub dowie się o istnieniu wad prawnych, może odstąpić od umowy. Ma na to 2 lata – czas liczymy od momentu wydania samochodu. Oczywiście reklamację warto złożyć jak najszybciej, natychmiast po powzięciu informacji o wadzie.

Sprzedawca powinien odpowiedzieć w ciągu 14 dni. Roszczenia z tytułu niezgodności towaru z umową przedawniają się po 6 latach.

W razie odstąpienia od umowy nabywca powinien niezwłocznie zwrócić pojazd sprzedawcy, ten natomiast ma obowiązek najpóźniej w ciągu 14 dni zwrócić zapłaconą mu sumę.

Jak uniknąć odstąpienia od umowy sprzedaży samochodu?

Najprostszym sposobem na uniknięcie kłopotów jest zweryfikowanie stanu samochodu jeszcze przed zakupem pojazdu. Warto pamiętać, że obowiązkiem sprzedającego jest poinformowanie kupującego o wszelkich problemach z samochodem. Kupujący może nie tylko wypytać sprzedawcę o szczegóły, ale też poprosić o sprawdzenie auta w stacji diagnostycznej i jazdę próbną.

Dokładne oględziny, sprawdzenie historii pojazdu to w przypadku zakupu używanego auta najważniejsze działania, jakie powinien podjąć przyszły właściciel.

Należy też zwrócić uwagę na zapisy w umowie sprzedaży pojazdu – często sprzedający dodaje adnotację, że nabywca zapoznał się ze stanem technicznym samochodu i nie wnosi co do niego żadnych zastrzeżeń. Jest to pewnego rodzaju ograniczenie rękojmi, choć sądy często je kwestionują. Kupujący nie powinien podpisywać umowy z taką adnotacją, jeśli nie sprawdził dokładnie samochodu.

Jeśli przedmiotem umowy jest samochód, w jej treści powinien znaleźć się opis stanu technicznego z wyszczególnieniem wad, usterek – za te sprzedawca nie będzie ponosić w przyszłości odpowiedzialności.

Czy istnieją przesłanki wyłączające odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu niezgodności towaru z umową?

Chcesz odstąpić od umowy, ale nie wiesz, czy to możliwe? Jeśli spełniłeś wymienione warunki, nie ma przeszkód, abyś dochodził swoich praw. Bywają jednak sytuacje, w których złożenie oświadczenia nie przyniesie rezultatu.

1. Sprzedawca jest zwolniony z odpowiedzialności, jeśli kupujący wiedział o wadach pojazdu w momencie podpisywania umowy.
2. Wyłączono rękojmię – jest to możliwe, gdy umowę zawiera dwóch przedsiębiorców lub dwie osoby prywatne (zapis taki musi znaleźć się w umowie kupna-sprzedaży).
3. Sprzedawca nie odpowiada za wady będące rezultatem zużycia eksploatacyjnego.
4. Aby reklamacja została uznana, oświadczenie musi być złożone w określonym terminie.

Wykluczenie nie zadziała, jeśli sprzedający celowo zatai informacje o wadzie.

Odstąpienie od umowy kupna auta a ubezpieczenie OC

Przy podpisywaniu umowy kupna-sprzedaży samochodu, nabywca otrzymuje od sprzedającego komplet dokumentów. Jednym z nich jest polisa OC. Nowy właściciel może kontynuować ubezpieczenie lub odstąpić od umowy i wykupić OC w innym towarzystwie. Co, jednak jeśli postanowi anulować umowę kupna pojazdu, korzystając z praw z tytułu rękojmi? W takim przypadku kupujący może:

• zwrócić polisę OC wraz z samochodem sprzedawcy,
• jeśli wykupił nowe OC, ma prawo domagać się zwrotu należności za polisę, z której nie będzie korzystał (trzeba pamiętać, że OC przypisane jest do samochodu, nie do kierowcy).

Zakup auta to często poważna inwestycja. Jako kupujący masz prawo wiedzieć, za co płacisz, czy wybrany pojazd ma jakieś wady, czy będzie wymagał dalszych nakładów finansowych. Jeśli sprzedawca celowo wprowadził Cię w błąd (nieujawnione wady prawne i fizyczne, czyli niezgodność towaru z umową), możesz domagać się nawet unieważnienia umowy sprzedaży samochodu. Najczęściej dochodzi do tego po sfinalizowaniu transakcji z osobą prywatną, odpowiadającą za stan pojazdu. Anulowanie umowy należy przeprowadzić pisemnie, przygotowując odpowiednie oświadczenie.